"Οι δρυμοί της αγωνίας.. "

Τάκης Παπατσώνης, "Περί του Ξύλου"

Ψυχή μου, ευλόγα σήμερα πρωί, όλη τη μέρα
και την ακολουθούσα νύχτα όλη, το σωτήριο τούτο Ξύλο.
Πηγάζει απ’ τα σκοταδερά έγκατα των δασών.
Εκεί είναι η βασιλεία του, στολισμένο με φύλλα θροούντα.
Εκεί έρχεται σε κοινωνία με τις δροσιές της Νύχτας, με τα θάμπη
των Ημερών. Εκεί του περιπλέχουνται οι κισσοί και οι άλλες
περιπλοκάδες, γεννώντας την ιδέα της ομορφιάς και της αγάπης.
Σπάνιο είναι να τ’ αφήσουν να γεράσει, να τη ζήσει
την αιώνια ζωή, και σπάνιο είναι κεραυνός να τόβρει,
μήνυμα επουράνιο, ένωση ουρανού και γης με λάμψη ακαριαία
και θάνατος στο δάσος, όπως πρέπει.

Ψυχή μου, ευλόγα και την ώραν,
οπότε ξεκινάμε με τα πελέκια μιαν αυγή, άκαρδο, δουλευτικό
σμήνος οι υλοτόμοι. Γουρμάζει τότες η γραμμένη
σιωπηλή στιγμή της θυσίας. Με τα πολλά καταπέφτει
το θειότατο ξύλο. Του αποξεραίνουνται οι χυμοί.
Ξερό απομένει· και όμως ξερό, δεν έρχεται ολότελα
να το ξενώσει η ξεραΐλα από τις φυσικές του επιρροές.
Το διαβιβρώσκει η υγρασία ή το φουσκώνει. Του ανοίγει
ο χρόνος τις ρωγμές. Πιάνει σαράκι. Εχτός αν το προορίζουνε
για τις φωτιές, οπότε πάλι τρίζει, τρίζει, και αφού αναλάμψει,
τέφρα γίνεται, καθώς όλα.

Είπα όμως σήμερα της ψυχής μου
να γράψει για το Ξύλο εκείνο το προορισμένο από αιώνων,
για το Ξύλο, που η γέννησή του βαστάει από τις πρώτες
της γης μας φύτρες. Ετούτο εκόπη για να γίνει
Ζυγός μέγιστος, θαυματουργός Στατήρας,
που εστήθηκε στη μέσην ακριβώς του χρόνου
για να ζυγιάσει την κούφιαν έγνοια των ανθρώπων.
«Δεν είναι δάσος, που να προσφέρει ξύλο παρόμοιο».
Το Ξύλο αυτό δεν είναι διόλου ύλη απαθής.
Έχει ψυχή και δείχνει τη κάθε τόσο.
Ενώ κατάξερο είναι και κομμένο, όμως ανθεί
και μέσα του μυκάται και αναβράζει χυμός σεβάσμιος.

Δε θα ξετάξω το γιατί έφερε Λύτρωση το Ξύλο ετούτο.
Ουδέ ποια Λύτρωση. Ψυχή μου, θέλω μόνο να ευλογήσεις
την ουσία του Ξύλου, οπόθε αχτινοβόλησε του κόσμου η λάμψη.
Και την ευγένεια που του εδόθη ένα πρωί, όταν ποτίστη
μέχρι του βάθους των φλεβών του από αίμα εξαγοραστικό
και ζωογόνο. Ποιο βάρος φορτώθηκε! Ποιον πόνο
φορτώθηκε! Όλου του κόσμου! Του καθηλώθησαν
όλοι οι δρυμοί της αγωνίας. Χαίρε, Σταυρέ, που μ’ όλα,
μονάχη ελπίδα εσύ αποβαίνεις στις ερημώσεις.»

db – [2fA]

"Μνήσθητι μου, Κύριε.. "

ΜΕΓΑΛΗ ΤΕΤΑΡΤΗ

Η Μεγάλη Τετάρτη είναι αφιερωμένη στην μεταστροφή της πόρνης, που άλειψε με μύρο τα πόδια του Χριστού.  

Νωρίς το απόγευμα ψάλλεται η Ακολουθία του Ευχελαίου.

Το βράδυ ψάλλεται ο Όρθρος της Μεγάλης Πέμπτης.
Η νίψη των ποδών των Αποστόλων από τον Ιησού - ο Μυστικός Δείπνος -
η προσευχή του Κυρίου στον Κήπο της Γεσθημανή - η προδοσία του Ιούδα.

Του Δείπνου σου του μυστικού σήμερον, Υιὲ Θεού,
κοινωνόν με παράλαβε·
ου μη γαρ τοις εχθροίς σου το Μυστήριον είπω·
ου φίλημα σοι δώσω καθάπερ ο Ιούδας·
αλλ' ως ο ληστὴς ομολογώ σοι·
Μνήσθητι μου, Κύριε, εν τη βασιλεία σου.

Ότε οι ένδοξοι μαθηταί εν τω νιπτήρι του δείπνου εφωτίζοντο,

τότε Ιούδας ο δυσσεβής, φιλαργυρίαν νοσήσας, εσκοτίζετο·
και ανόμοις κριταίς σε τον δίκαιον Κριτήν παραδίδωσι.
Βλέπε χρημάτων εραστά, τον δια ταύτα αγχόνη χρησάμενον·
φεύγε ακόρεστον ψυχήν, την Διδασκάλω τοιαύτα τολμήσασαν.
Ο περί πάντας αγαθός, Κύριε, δόξα σοι.

[Ρωμανός ο Μελωδός]

[2φΑ]

"Κασσιανή μοναχή"

        


 



ΜΕΓΑΛΗ ΤΡΙΤΗ

Η Κασσιανή ήταν βυζαντινή ποιήτρια που έζησε τον 9ο αιώνα μ. Χ.
Έγινε μοναχή και αφιερώθηκε στη λατρεία του Θεού και την ποίηση, όταν ο αυτοκράτορας Θεόφιλος δεν την επέλεξε ως σύζυγό του.

Το ιστορικό, όπως περιγράφεται από τους βυζαντινούς χρονικογράφους Συμεών Μάγιστρο, Ιωάννη Ζωναρά και Λέοντα Γραμματικό, είναι το εξής:

Η Ευφροσύνη, μητέρα του τότε αυτοκράτορα Θεόφιλου, ακολουθώντας την οικογενειακή παράδοση για την εκλογή νύφης, προσκάλεσε το 820 μ.Χ. στην Αυλή τις ωραιότερες και επιφανέστερες κόρες της αυτοκρατορίας.

Δώδεκα «κάλλιστοι παρθέναι» ανταποκρίθηκαν στην πρόσκληση και πήγαν στο Παλάτι. 

Η Ευφροσύνη, αφού τις δεξιώθηκε, διαμήνυσε στον Θεόφιλο να προσέλθει και να δώσει το χρυσό μήλο σ’ εκείνη που θα επέλεγε για σύζυγό του.

Ο νεαρός αυτοκράτορας θαμπώθηκε από την ομορφιά της Κασσιανής και θέλοντας να δοκιμάσει την ευφυΐα της, τη ρώτησε: «Ως άρα δια γυναικός ερρύη τα φαύλα»
(«Από τη γυναίκα ξεκινούν τα κακά πράγματα», υπονοώντας την Εύα).

Η Κασσιανή έδωσε δείγματα του πνεύματός της, ανταπαντώντας: «Αλλά και δια γυναικός πηγάζει τα κρείττω»
(«Αλλά και από τη γυναίκα πηγάζουν τα καλύτερα», υπονοώντας την Παναγία).

Ο αυτοκράτορας, είτε γιατί η απάντηση του φάνηκε προπετής, είτε γιατί η ευφυΐα της γυναικός τον τρόμαξε, έδωσε το χρυσό μήλο στην ωραία και σεμνή Θεοδώρα.

Από το Τροπάριο της Μ. Τρίτης

….

Αλλοίμονο σε μένα, που στο σκοτάδι ζω της νύχτας,
στον οίστρο της ακολασίας και στον ασέληνο έρωτα της αμαρτίας.
Δέξου τις πηγές των δακρύων μου,
εσύ που μεταλλάζεις τα σύννεφα με το νερό της θάλασσας·
λύγισε στους στεναγμούς της καρδιάς μου,
εσύ που έγειρες τον ουρανό στο δόσιμο της αγάπης σου.

….

Κασσιανή

M[2fA]

"Τον νυμφώνα Σου βλέπω.. "

ΜΕΓΑΛΗ ΔΕΥΤΕΡΑ

Τον νυμφώνα Σου βλέπω, Σωτήρ μου, κεκοσμημένον

και ένδυμα ουκ έχω, ίνα εισέλθω εν αυτώ.

Λάμπρυνόν μου την στολήν της ψυχής, Φωτοδότα,

και σώσον με.

"Nα το ζητάς συνεχώς.. "

Χρήστος Γιανναράς – "Περιμένοντας την Ανάσταση"

[αποσπάσματα από εκπομπή της ΕΤ1, το 1987]

….

Με ποιο μέτρο ζωής είναι Μεγάλη αυτή η εβδομάδα;
Είναι ένα μέτρο φανερώσεων. Φανερώνει κάποια πράγματα, τα οποία είναι πολύ μεγάλα. 

Για σκεφτείτε, ο καθένας μας ας σκεφτεί ξεχωριστά, πώς μπήκε στη ζωή του η λέξη Θεός;

Φοβούμαι, τελείως αυτονόητα, μηχανικά, ασυνείδητα.
Ο Θεός. Μία έννοια. Κάποιο υπέρτατο ον. Κάποιο πρόβλημα με το οποίο, επιτέλους, στη σοβαρότερη περίπτωση, πάλεψε η φιλοσοφία αιώνες να το προσδιορίσει.... κάποιο, σε πολύ πεζό επίπεδο, κάποιο αντικείμενο που το εκμεταλλεύονται ορισμένες τάξεις ανθρώπων.

Αυτή η εβδομάδα, τον Θεό τον κάνει επώνυμο. Φεύγει το νόημα, φεύγει το ιδεολόγημα, και πρόκειται για ένα πρόσωπο.

Το πρόσωπο αυτό έχει όνομα. Χριστός Ιησούς. Κι αυτό το επώνυμο πρόσωπο, σ' αυτήν την εβδομάδα... εικονίζεται η σχέση Του μ' εμένα, η σχέση του με τον κάθε άνθρωπο...
Που είναι μια σχέση ερωτική, ενός μανικού έρωτα.

«Αὐτός ἡμῶν ήράσθη πρῶτος, ἡμῶν ἐχθρῶν καί πολεμίων ὑπαρχόντων... Καί οὐκ ἠράσθη μόνον, ἀλλά καί ἠτιμάσθη ὑπέρ ἡμῶν, καί ἐρραπίσθη καί ἐσταυρώθη καί ἐν νεκροῖς ἐλογίσθη καί διά τούτων ἁπάντων τόν περί ἡμᾶς αὐτοῦ παρέστησεν ἔρωτα» (Μ. Φώτιος).

Τις ιστορικές πράξεις και την προσωπική σχέση, δεν τις πλησιάζεις ποτέ με ιδεολογήματα, ούτε με νοήματα.

Την πλησιάζεις από άλλο δρόμο. Όπως γνωρίζεις ένα πρόσωπο. Είναι δυνατόν όταν είσαι ερωτευμένος, να έγινες ερωτευμένος διαβάζοντας βιβλία κι επειδή μελέτησες περί του προσώπου που αγαπάς;

Είσαι ερωτευμένος μέσα στα όρια μιας σχέσης, μιας αμεσότητας σχέσης…

Εάν θες να γνωρίσεις τον Θεό, τον επώνυμο Θεό, τον Νυμφίο Αυτόν, Τον Εραστή, πρέπει να ακολουθήσεις την οδό της σχέσης.

Και η σχέση έχει μια πρακτική. Έχει μια αμεσότητα. Δεν είναι θεωρία.

Λοιπόν, αυτή η εβδομάδα, από μέρα σε μέρα, δηλώνει και δείχνει την πρακτική αυτής της σχέσης. Την πρακτική αυτού του έρωτα. Όχι μόνο του έρωτα που έρχεται προς εμένα, αλλά και του τρόπου που μπορώ να δείξω τον έρωτά μου, σαν ανταπόκριση στον μανικό Έρωτα του Χριστού.

Η Μεγάλη Εβδομάδα είναι και ένα πείσμα. Είναι το πείσμα της ζωής ν' αντιστέκεται.

Ν' αντιστέκεται, κατ' αρχήν, στον χλευασμό. Έχει περισσέψει ο χλευασμός για τη ζωή.

Λοιπόν, με το θάρρος του μελλοθάνατου, χλευάζω κι εγώ, καγχάζω μάλλον, μπροστά στην απολυτοποίηση των γενικοτήτων.

Η Μεγάλη Εβδομάδα με ξαναφέρνει να θυμηθώ, ότι υπάρχει κάτι πιο πραγματικό απ' όλες τις γενικότητες. Πιο πραγματικό, αλλά και γι' αυτό πάρα πολύ άπιαστο.

Τα πιο πραγματικά πράγματα είναι άπιαστα. Ο εαυτός μου. Αυτό που λέμε υποκείμενο.

Λένε οι σημερινοί σοφοί... άνθρωποι που δαπάνησαν ολόκληρο το βίο στην έρευνα τέτοιων προβλημάτων.... ''Το υποκείμενο αναδύεται στον τόπο του Άλλου''.

Δεν υπάρχει υποκείμενο έξω απ' την σχέση. Δεν υπάρχει υποκείμενο δίχως αναφορά.

Το βρέφος έρχεται στην ύπαρξη, κι είναι ολόκληρο μια αναφορά, μια δίψα σχέσης... για γάλα, για συγκεκριμένα πράγματα, δεν μπορεί να ζήσει αλλιώς. Αλλά αυτή η σχέση πάει αλλού. Δεν μπορεί να κορεστεί μόνον με τροφή. Το βρέφος θέλει τη χειρονομία, το χάδι, τον λόγο... έτσι μόνον θα μπει το βρέφος στον κόσμο της γλώσσας και των συμβόλων. Στον ανθρώπινο κόσμο. Στον κόσμο των σχέσεων.

Αυτή η σχέση, λοιπόν, είναι που συνιστά την ίδια την ύπαρξή μας, το υποκείμενο, την υπόσταση. Δεν είναι γενικότητες ή ετικέτες.

Έτσι λοιπόν, αυτή τη Μεγάλη Εβδομάδα, όλα μας σπρώχνουν, όλα… αυτή η παράδοση που σώζεται κι αντιστέκεται ως ζωή, μέρα με τη μέρα στη Μεγάλη Εβδομάδα, μας καλεί να δούμε το συγκεκριμένο γεγονός της σχέσης ως γεγονός Ζωής.

Ο Θεός δεν είναι ιδεολόγημα.
Στη Μεγάλη Εβδομάδα, μέρα με τη μέρα, έχουμε να συναντήσουμε ένα Πρόσωπο.
Και το να φτάσεις να συναντήσεις ένα πρόσωπο είναι μια πάλη, ένας αγώνας διηνεκής.

Λέει ένας από τους σοφούς της Χριστιανικής παράδοσης, ο Άγιος Γρηγόριος Νύσσης:
''Τούτο έστιν αληθώς το ευρείν τον Θεόν, το αεί αυτόν ζητείν, το ουδέποτε της επιθυμίας κόρον ευρείν''.

Αυτό είναι να βρεις τον Θεό.  Το να Τον ζητάς αδιάκοπα.
Γιατί δεν είναι δυνατόν να βρεις ένα πρόσωπο και να το κατέχεις. Τότε δεν είναι σχέση πια. Είναι ο θάνατος της εγωκεντρικής αυτάρκειας. Των ψευδαισθήσεων της αυτάρκειας. 

Το να βρεις τον Θεό, το να βρεις ένα πραγματικό πρόσωπο απέναντί σου, σε μια σχέση ερωτική, είναι να το ζητάς συνεχώς.. να το κερδίζεις καθημερινά...

Πλήρης η απομαγνητοφωνημένη ομιλία

και σχετικό βίντεο: antifono

[2fA]

"Ωσαννά εν τοις υψίστοις"

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ BAΪΩN

Φώτης Κόντογλου - "Ευλογημένος ο Ερχόμενος"

Εκείνος που έχει θρόνο τον ουρανό και υποπόδιο τη γη, ο γιός του Θεού και ο Λόγος του ο συναΐδιος, σήμερα ταπεινώθηκε και ήρθε στη Βηθανία απάνω σ' ένα πουλάρι. Και τα παιδιά των Εβραίων τον υποδεχθήκανε φωνάζοντας: «Ωσαννά εν τοις υψίστοις, ευλογημένος ο ερχόμενος, ο βασιλιάς του Ισραήλ».

Οι πολέμαρχοι του κόσμου, σαν τελειώνανε τον πόλεμο και βάζανε κάτω τους οχτρούς τους, γυρίζανε δοξασμένοι και καθίζανε απάνω σε χρυσά αμάξια για να μπούνε στην πολιτεία τους. Μπροστά πηγαίνανε οι σάλπιγγες κι οι σημαίες κ' οι αντρειωμένοι στρατηγοί και πλήθος στρατιώτες, σκεπασμένοι με σίδερα άγρια και βαστώντας φονικά άρματα, γύρω σ' ένα αμάξι φορτωμένο με λογής-λογής αρματωσιές και σπαθιά και κοντάρια παρμένα από το νικημένο έθνος.

Όλοι οι πολεμιστές ήτανε σαν τα άγρια θηρία σιδεροντυμένοι, τα κεφάλια τους ήτανε κλειδωμένα μέσα σε φοβερές περικεφαλαίες, τα χοντρά και μαλλιαρά χέρια τους ήτανε ματωμένα από τον πόλεμο, τα γερά ποδάρια τους περπατούσανε περήφανα και τεντωμένα, σαν του λιονταριού που ξέσκισε με τα νύχια του το ζαρκάδι και τανύζεται με μουγκρητά και φοβερίζει τον κόσμο.

Ύστερα ερχότανε το χρυσό αμάξι του πολεμάρχου, που καθότανε σε θρονί πλουμισμένο μ' ακριβά πετράδια, περήφανος, ακατάδεχτος, φοβερός, που δεν μπορούσε να τον αντικρύσει μάτι δίχως να χαμηλώσει και βαστούσε το τρομερό σκήπτρο του, που κάθε σάλεμά του ήτανε προσταγή, δίχως ν' ανοίξει τα στόμα του αυτός που το κρατούσε.

Άλογα ανήμερα, ήτανε ζεμένα σ' αυτά τ' αμάξι, με λουριά χρυσοκεντημένα με γαϊτάνια και περπατούσανε κι αυτά καμαρωτά και περήφανα σαν τους ανθρώπους. Ένα κορίτσι έμορφο σαν νεράιδα, μεταξοντυμένο, βαστούσε ένα χρυσό στεφάνι απάνω από το κεφάλι του νικητή, κι άλλα κορίτσια κι αγόρια ρίχνανε λιβάνια κι άλλα μυρουδικά σε κάποια μεγάλα θυμιατήρια όμοια με μανουάλια.

Από πίσω τους ερχόντανε οι σκλάβοι άντρες και γυναίκες κι όποιοι ήτανε άρρωστοι και λαβωμένοι, τους σέρνανε και τους χτυπούσανε οι στρατιώτες. Όση δόξα είχανε αυτοί που πηγαίνανε μπροστά, άλλη τόση καταφρόνεση και δυστυχία είχανε όσοι ακολουθούσανε από πίσω. Αυτοί ήτανε δεμένοι με σκοινιά και μ' αλυσίδες, πολλοί πιστάγκωνα, κουρελιασμένοι, πληγιασμένοι, κίτρινοι σαν πεθαμένοι από τα μαρτύρια κι από την αγρύπνια. Πολλοί ήτανε μισόγυμνοι κ' οι πλάτες τους ήτανε μελανιασμένες από το βούνευρο.

Ανάμεσά τους ήτανε γυναίκες, παρθένες ντροπιασμένες, κλαμένες μανάδες με αθώα μωρά στην αγκαλιά τους, γριές που βαστούσανε τα εγγονάκια τους από το χέρι, όλες τους κατατρομαγμένες σαν τα αρνιά που τα πάνε στον μακελάρη. Γύρω ο κόσμος έκανε σαν τρελός και φώναζε και δόξαζε τον νικητή κι από πολλά στόματα τρέχανε αφροί. Αλαλαγμός έβγαινε σαν καπνός απ' όλη την πολιτεία. Αυτή την παράταξη τη λέγανε «θρίαμβο».

Έναν τέτοιον θρίαμβο έκανε κι ο Χριστός σήμερα, ο άρχοντας της ειρήνης και της αγάπης. Μα, όπως τα άλλαξε όλα και τα έκανε ανάποδα απ’ ότι συνηθίζανε οι άνθρωποι, έτσι κι ο θρίαμβος που έκανε, ήτανε θρίαμβος της φτώχειας και της ταπείνωσης. Ο Ρωμαίος ύπατος ήτανε καθισμένος απάνω σε θρόνο και σε χρυσό αμάξι, μα ο Χριστός ήτανε καβαλικεμένος απάνω σ' ένα πουλάρι, σ' ένα γαϊδουρόπουλο, που ’ναι το πιο ταπεινό και καταφρονεμένο ανάμεσα στα ζώα.

Κι' ο ίδιος ήτανε ταπεινός, πράος, ήσυχος, φτωχοντυμένος, κατά την  προφητεία που έλεγε: «Είπατε τη θυγατρί Σιών· Ιδού ο βασιλεύς σου έρχεταί σοι πράος και επιβεβηκώς επί όνον και πώλον, υιόν υποζυγίου». Το χέρι του δεν βαστούσε σκήπτρο, αλλά βλογούσε τον κόσμο. Από πόλεμο ερχότανε και κείνος, μα από έναν πόλεμο πολύ δυσκολοκέρδιστον, πόλεμο καταπάνω στην κακία και στην ψευτιά και στην υποκρισία και στη φιλαργυρία. Και δεν πήγαινε να ξεκουραστεί απ’ αυτόν τον πόλεμο, αλλά πήγαινε ν' αρχίσει άλλον, πιο σκληρόν, και να στεφανωθεί μ' αγκαθένιο στεφάνι και να δαρθεί και να περιπαιχθεί και στο τέλος να καρφωθεί απάνω σ' ένα ξύλο σαν κακούργος.

Δεν ήτανε τριγυρισμένος από αγριεμένους υποταχτικούς, αλλά από άκακους ψαράδες, καταφρονεμένους σαν και κείνον. Κι ούτε έσερνε από πίσω του σκλάβους τυραννισμένους, αλλά ανθρώπους που τους ελευθέρωσε από τη σκλαβιά του διαβόλου και πεθαμένους που αναστηθήκανε από τη φωνή του.
Σάλπιγγες και τούμπανα δεν φωνάζανε για να τον δοξάσουνε, αλλά παιδιά αθώα που συμβολίζανε την απλότητα που έχουνε οι χριστιανοί και που φωνάζανε «Ευλογημένος ο ερχόμενος» και κρατούσανε αντί για σημαίες και μπαϊράκια, κλαδιά πράσινα των δέντρων.

Κλαδιά χλωρά και ρούχα στρώνανε χάμω για να πατήσει το γαϊδούρι και να περάσει.
Κι αυτό το βλογημένο πήγαινε με σκυμμένο το κεφάλι, ταπεινό, ανήξερο, σηκώνοντας τον Χριστό που καθότανε πρωτύτερα απάνω στα τρομερά εξαφτέρουγα σεραφείμ που είναι από φωτιά. Δεν αξιώθηκε να τον σηκώσει κανένα χρυσό αμάξι, μήτε άλογο ακριβοσελωμένο, μήτε καμιά κούνια που να τη βαστάνε αντρειωμένοι βαστάζοι, αλλά τον σήκωνε το απλό γαϊδούρι. Ποιο μάτι δεν δακρύζει, άμα συλλογιστεί αυτό το μυστήριο!

Ο Χριστός αναποδογύρισε όσα είχε για σωστά και για αληθινά ο αμαρτωλός ο άνθρωπος. Ποιος όμως είναι σε θέση να νοιώσει την ελευθερία που μας έφερε και να ακολουθήσει το πουλάρι με το σκοινένιο καπίστρι κι όχι τ' αφρισμένα τ’ άλογα που χλιμιντράνε καμαρωτά και να μη μπει στη Ρώμη με τα πολλά τα είδωλα, παρά να μπει μαζί με τον βασιλιά της ειρήνης στην Απάνω Ιερουσαλήμ;

Πολλοί που είναι σοβαροί άνθρωποι, θα πούνε πως δεν τα καταλαβαίνουνε αυτά και πως τα παιδιά παιδιακίζουνε κ' οι άντρες αντρειεύουνται.
Τα ίδια λέγανε κ' οι αρχιερείς κ' οι σπουδασμένοι. «Ιδόντες δε οι αρχιερείς και γραμματείς τα θαύματα, α εποίησε και τους παίδας κράζοντας εν τω ιερώ και λέγοντας: Ωσαννά τω υιω Δαυίδ, ηγανάκτησαν και είπον αυτώ: Ακούεις τι ούτοι λέγουσιν; Ο δε Ιησούς λέγει αυτοίς: Ναι· ουδεποτε ανέγνωτε ότι «εκ στόματος νηπίων και θηλαζόντων κατηρτίσω αίνον;»
Και καταλιπών αυτούς εξήλθεν έξω της πόλεως».

Οι αρχιερείς κ' οι γραμματείς διαβάσανε τότε τον ψαλμό του Δαυίδ, που έλεγε πως τον Χριστό, θα τον προϋπαντήσουνε τα νήπια και πάλι ωστόσο, δεν πιστέψανε σ' αυτόν που υμνολογούσανε. Αμή εμείς που διαβάσαμε στο σημερινό Ευαγγέλιο και τον ψαλμό κι αυτά που είπε ο Χριστός στους Εβραίους, δεν θα κριθούμε πιο αυστηρά αν δεν τον πιστέψουμε;
Η ματαιότητα κ' η περηφάνια μας, μας κάνουνε να μην καταδεχόμαστε να πάμε μαζί με τη φτωχή συνοδεία του, ντρεπόμαστε να ακολουθήσουμε ένα αρχηγό που πάει καβαλικεμένος απάνω σ' ένα γαϊδούρι.
Τα ταπεινά, τα φτωχικά, δεν τα θέλουμε. Μα μπορεί να γίνει χριστιανός, όποιος δεν αγαπά αυτά που αγάπησε ο Χριστός;

Χθες, Σάββατο, ανάστησε έναν πεθαμένο άνθρωπο, τον Λάζαρο.
Ποιος ήτανε αυτός ο Λάζαρος; Κανένας επίσημος άνθρωπος, κανένας τρανός; Ο Λάζαρος ήτανε φτωχός, χωριάτης, κι όπως λέγει το Ευαγγέλιο, ήτανε φίλος του Χριστού, που είχε φίλους όλους τους ανθρώπους. Έναν φίλο σημειώνει το Ευαγγέλιο πως είχε ο Χριστός στον κόσμο, κι αυτός ήτανε φτωχός κι αγράμματος.
Μα ποιος από μας αγαπά αυτή την πλούσια φτώχια του Χριστού; Απ' όπου λείπει ο Χριστός, εκεί είναι η φτώχια η αληθινή, όπως απ’ όπου λείπει ο Χριστός λείπει κ' η ζωή η αληθινή και βασιλεύει ο θάνατος. Αυτό θα το καταλάβεις καλότατα, αν γυρίσεις και δεις γύρω σου κι ακουμπήσεις το κεφάλι σου και συλλογιστείς.

Πού είναι εκείνοι οι Ρωμαίοι κ' οι παντοδύναμοι αφέντες που κάνανε τους θριάμβους οπού ιστορήσαμε πρωτύτερα; Τι γινήκανε κι αυτοί κι οι μυριάδες που τους προσκυνούσανε και που γονατίζανε μπροστά τους σαν τα καλάμια που τα γέρνει ο βοριάς; Ποιος τους φέρνει στον νου του εξόν κάποιοι που γράφουνε τα ιστορικά εκείνου του καιρού; Κορμιά, ψυχές, θρονιά, διαμαντόπετρες, άλογα, περηφάνιες, φοβέρες, φωνές, όλα πέσανε σ' έναν λάκκο και χαθήκανε και σβήσανε σαν να μη γινήκανε ποτές. Και τι απόμεινε από όλα τούτα στις καρδιές των ανθρώπων; Τίποτα κι ακόμα πιο λίγο από τίποτα. 

Πλην ο άνθρωπος είναι άπιστος, ακόμη και σ' αυτά που βλέπει και  σ' αυτά που πιάνει με τα χέρια του και τραβά τον δρόμο που τραβήξανε και κείνοι και σέρνει με ευχαρίστηση το άρμα του Νέρωνα, γιατί  είναι «νεύρον σιδηρούν ο τράχηλός του».
Τ' αυτιά του είναι σφαλιχτά σε Κείνον που του λέγει: «Εγώ ειμί Θεός πρώτος και εις τα επερχόμενα εγώ ειμί. Εγώ βοσκήσω τα πρόβατά μου και εγώ αναπαύσω αυτά».

Εκείνος που καθότανε απάνω στο γαϊδούρι, εκείνος είναι ζωντανός μέσα στις απλές ψυχές στον αιώνα κ' είναι για δαύτες θροφή, πηγή αθανασίας, χαρά και αγαλλίαση, κατά τον λόγο που λέγει: «Ευφρανθήσεται καρδία ζητούντων τον Κύριον». Ναι, όποιος ένοιωσε τη χαρά του Χριστού, είναι σαν τον πεθαμένο που αναστήθηκε.

Στον κόσμο υπάρχουνε πονεμένοι λογής λογής. Όσοι πονάνε στο κορμί και στην ψυχή κι ο πόνος τους καθαρίζει και τους πηγαίνει στον Θεό, αυτοί είναι οι αγαπημένοι του Χριστού και περπατάνε στη στράτα του με το φως του το παρηγορητικό. Οι άλλοι υποφέρουνε άγονα.

Γι’ αυτό ο απόστολος Παύλος γράφει στους Κορινθίους:
«Νυν χαίρω, ουχ ότι ελυπήθητε, αλλ' ότι ελυπήθητε κατά Θεόν, ίνα εν μηδενί ζημιωθήτε εξ ημών. Η γαρ κατά Θεόν λύπη μετάνοιαν εις σωτηρίαν αμεταμέλητον κατεργάζεται· η δε του κόσμου λύπη θάνατον κατεργάζεται».
Γι' αυτούς που δεν ελπίζουνε στον Θεό, δεν μετάλλαξε ο Χριστός τον άγονον ίδρωτά τους σε ιδρώτα σωτηρίας, σε «ιδρώτα ιδρώτι», αλλά θρηνούνε και πονάνε παντοτινά σαν τους ειδωλολάτρες, σφαζόμενοι με τα μαχαίρι της μοίρας.

Γι' αυτούς, δεν άλλαξε ο Χριστός τον ιδρώτα της αγωνίας τους σε ιδρώτα της προσευχής και της ελπίδας. Όποιος δεν πιστεύει στον Χριστό και στο Ευαγγέλιο, είναι πεθαμένος, αφού δεν υπάρχει αληθινή ζωή μέσα του. Γιατί ζωή δεν θα πει να ανασαίνεις και να περπατάς και να τρως και να πίνεις, αλλά να νοιώθεις τη χάρη της αθανασίας.
Τότε θα μπορείς να ψάλεις μαζί με τον υμνωδό τούτο το εξαίσιο απολυτίκιο:

«Την κοινήν ανάστασιν προ του σου πάθους πιστούμενος, εκ νεκρών ήγειρας τον Λάζαρον, Χριστέ ο Θεός. Όθεν και ημείς, ως οι παίδες, τα της νίκης σύμβολα φέροντες, σοι τω νικητή του θανάτου βοώμεν.
Ωσαννά εν τοις υψίστοις, ευλογημένος ο ερχόμενος εν ονόματι Κυρίου».

ΚΙΒΩΤΟΣ - impantokratoros

[2fA]

"Κύριε, έρχομαι! "

Η Ανάσταση του Αγίου Λαζάρου

Fr Lev Gillet - "Πασχαλινή κατάνυξη"

Το Σάββατο του Λαζάρου κατέχει ξεχωριστή θέση στο λειτουργικό ημερολόγιο. Δεν ανήκει στις σαράντα ημέρες της μετάνοιας της Μ. Τεσσαρακοστής ούτε και στις οδυνηρές ημέρες της Μ. Εβδομάδας, αυτές που αρχίζουν από τη Μ. Δευτέρα και τελειώνουν τη Μ. Παρασκευή.

Μαζί με την Κυριακή των Βαΐων συνθέτουν ένα σύντομο χαρούμενο πρελούδιο των γεμάτων πόνο ημερών που ακολουθούν. Δύο σημαντικά περιστατικά συνδέονται με τη Βηθανία: εκεί ανέστησε τον Λάζαρο και από εκεί ξεκίνησε ο Ιησούς την πορεία και άνοδο Του προς τα Ιεροσόλυμα.

Η ανάσταση του Λαζάρου είναι ένα γεγονός που, όπως θα δούμε, έχει εξαιρετικά μεγάλη σημασία. Συνδέεται μυστηριωδώς με την Ανάσταση του Κυρίου μας και παίζει, ως προς αυτή, τον ρόλο μιας έμπρακτης προφητείας.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Λάζαρος μας παρουσιάζεται στο κατώφλι της Μ. Εβδομάδας αναστημένος, ως προάγγελος της νίκης του Χριστού επί του θανάτου, όπως ο άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος, παραμονές των Θεοφανείων, προανήγγειλε τον Επιφανέντα Χριστό. Πέρα όμως από τον πρωταρχικό αυτό χαρακτήρα της, η ανάσταση του Λαζάρου έχει και κάποιες δευτερεύουσες πτυχές τις οποίες είναι χρήσιμο να εξετάσουμε.

Η ανάσταση του Λαζάρου αναγγέλλει την ανάσταση των νεκρών, η οποία έρχεται ως συνέπεια της Αναστάσεως του Κυρίου: «Λάζαρον τεθνεώτα τετραήμερον ανέστησας εξ Άδου Χριστέ, προ του σου θανάτου διασείσας του θανάτου το κράτος και δι’ ενός προσφιλούς την πάντων ανθρώπων προμηνύων εκ φθοράς ελευθερίαν». 
Το Σάββατο του Λαζάρου είναι, κατά κάποιο τρόπο, η εορτή όλων των νεκρών. Μας δίνει την ευκαιρία να επιβεβαιώσουμε και να συγκεκριμενοποιήσουμε την πίστη μας στην Ανάσταση.

Ο Κύριός μας, τονώνοντας το ηθικό της Μάρθας, μας δίνει σχετικά με τους κεκοιμημένους μας μια πολύτιμη διδασκαλία. Είπε στη Μάρθα: «Αναστήσεται ο αδελφός σου». 
Η Μάρθα απάντησε: «Γνωρίζω ότι ο αδελφός μου θα αναστηθεί κατά τη γενική ανάσταση της εσχάτης ημέρας». Και ο Ιησούς ανταπάντησε: «Εγώ ειμί η ανάστασις και η ζωή».

Η πίστη της Μάρθας ήταν ανεπαρκής σε δύο σημεία. Προέβαλε στο μέλλον, και μόνο στο μέλλον, την ανάσταση του αδελφού της και δεύτερον, δεν αντιλαμβανόταν αυτή την ανάσταση παρά μόνο σε σχέση με ένα γενικό νόμο. Ο Ιησούς όμως της δείχνει ότι η ανάσταση είναι ένα γεγονός ήδη παρόν, επειδή Αυτός δεν προξενεί απλώς, αλλά είναι η ανάσταση και η ζωή.

Οι κεκοιμημένοι μας, ζουν δια και εν Χριστώ. Η ζωή τους συνδέεται με την προσωπική παρουσία του Χριστού και εκδηλώνεται εν αυτή. Εάν θελήσουμε να ενωθούμε πνευματικά με ένα κεκοιμημένο αδελφό μας που αγαπούσαμε πολύ, δεν θα προσπαθήσουμε να τον ζωντανέψουμε στη φαντασία μας, αλλά θα έρθουμε σε επικοινωνία με τον Ιησού και εν Αυτώ θα τον βρούμε.

Η ανάσταση του Λαζάρου είναι μια θαυμάσια επεξήγηση του χριστολογικού δόγματος. Μας δείχνει πώς, στο πρόσωπο του Ιησού, η θεία και η ανθρώπινη φύση ενώνονται χωρίς να συγχέονται: 
«Ανάστασις και ζωή των ανθρώπων υπάρχων Χριστέ, εν μνήματι Λαζάρου επέστης, πιστούμενος ημίν τας δύο ουσίας σου».

Αφενός, στον Ιησού ο άνθρωπος μπορεί να λυγίσει μπροστά στη συγκίνηση και να θλιβεί για την απώλεια ενός φίλου: «Εδάκρυσεν ο Ιησούς. Έλεγον δε οι Ιουδαίοι, ίδε πως εφίλει αυτόν». Αφετέρου, ο Θεός εν Χριστώ, μπορεί να διατάξει τον θάνατο ως έχων εξουσία: «Φωνή μεγάλη εκραύγασε· Λάζαρε, δεύρο έξω. Και εξήλθεν ο τεθνηκώς… »

Τέλος, η ανάσταση του Λαζάρου παρακινεί τον αμαρτωλό να ελπίζει, ότι ακόμη και αν είναι πνευματικά νεκρός, μπορεί να ξαναζήσει: «Καμέ φιλάνθρωπε, νεκρόν τοις πάθεσιν, ως συμπαθής εξανάστησον, δέομαι». Είναι κάποιες φορές που μια τέτοια πνευματική ανάσταση φαίνεται εξίσου αδύνατη όπως και η ανάσταση του Λαζάρου: «Κύριε, ήδη όζει, τεταρταίος γαρ εστί». 
Όλα όμως είναι δυνατά για τον Ιησού, από το να μεταστρέψει τον πιο σκληρόκαρδο αμαρτωλό μέχρι να αναστήσει ένα νεκρό: «Λέγει ο Ιησούς, άρατε τον λίθον…».

Να λοιπόν τι θα μάθουμε, αν πάμε το Σάββατο αυτό στη Βηθανία, στον τάφο του Λαζάρου… 
Εμείς όμως δεν θέλουμε να συναντήσουμε τον Λάζαρο. Θέλουμε να συναντήσουμε στη Βηθανία τον Ιησού και να ξεκινήσουμε μαζί Του τη φετινή Μ. Εβδομάδα. 
Μας προσκαλεί ο ίδιος και μας περιμένει.

Η Μάρθα ήρθε κρυφά να πει στην αδελφή της: «Ο διδάσκαλος πάρεστι και φωνεί σοι». Και η Μαρία «ως ήκουσεν, εγείρεται ταχύ και έρχεται προς Αυτόν».

Ο Κύριος με καλεί. Θέλει κατά τις ημέρες του Πάθους Του να μην τον εγκαταλείψω. Θέλει, αυτές ακριβώς τις μέρες να αποκαλυφθεί σε μένα – που μπορεί ήδη να «όζω» – με έναν τρόπο καινούριο και υπέροχο.

Ας μην διστάσουμε και ας απαντήσουμε στο κάλεσμα του Κυρίου: «Κύριε, έρχομαι…».

wikipedia – goodreads

myriobiblos – pagesorthodoxes

fb - Pres Nota Katras

[2fA]

"Κάλαντα Λαζάρου, Κάλυμνος"

Από τον δίσκο "Άγιος είσαι στην θωριά, Άγγελος στη Θεότη"
(οι Άγιοι στην δημοτική μουσική μας παράδοση)

του Ι. Ν. Παμμεγίστων Ταξιαρχών Μοσχάτου

Με την Αναστασία Χατζηπαύλου

Κάλαντα του Λαζάρου: Καλύμνου
Ρυθμός δεκάσημος.

Το τραγούδι αυτό διασώζει με έναν εξαιρετικό ποιητικό λόγο, πιο κοντά στην ευαγγελική διήγηση απ’ ό,τι τα περισσότερα κάλαντα, την ιστορία του Αγίου Λαζάρου, φίλου του Χριστού.
Με έναν απλό και συνάμα θεολογικό τρόπο δηλώνεται η ισορροπία ανάμεσα στη θεϊκή και την ανθρώπινη φύση του Χριστού, που η αγάπη Του προς τον  Άγιο Λάζαρο τον κάνει και για εμάς φίλο και οικείο.

«Χαῖρε, πίστευε, Μαρία, ἄγωμεν εἰς τά μνημεῖα,
τότε ὁ Χριστός δακρύζει καί τόν Ἅδη φοβερίζει.
Ἅδη, τάρταρε καί χάρο, Λάζαρο θέ νά σοῦ πάρω.
Δεῦρο ἔξω, Λάζαρέ μου, φίλε καί ἀγαπητέ μου».

Η περίτεχνη μελοποιία και ο ασυνήθιστος ρυθμός κάνουν τα κάλαντα αυτά να ξεχωρίζουν.

- TaxiarhesProductions -

ΑΡΧΑΓΓΕΛΩΝ ΤΟΠΟΣ

fb - Dolly

[2fA]

"Γιώτα Κορφιάτη"

Την Παρασκευή, 20 Μαρτίου του 2015, στην αίθουσα της Παλαιάς Βουλής στην Αθήνα, βραβεύτηκε η Γιώτα Κορφιάτη, μαθήτρια της Β' τάξης του 2ου Λυκείου Καλύμνου.

Με το ποίημα της «Τα φάσματα», η νεαρή μαθήτρια απέσπασε το πρώτο βραβείο στην κατηγορία της ποίησης, στον Πανελλήνιο και Παγκυπριακό λογοτεχνικό διαγωνισμό Ποίησης και Διηγήματος, που διοργάνωσε η Ένωση Ελλήνων Λογοτεχνών.

Γιώτα Κορφιάτη -  "Τα φάσματα"

Αυτά τα ποιήματά μου πώς με γδύσανε έτσι σιγά-σιγά

ούτε που πρόλαβα να καταλάβω,

πώς άφησα κληρονομιά σε ένα αστέρι τις γυμνές φωτογραφίες μου

φωτογραφίες με εμένα να σπρώχνω τους τοίχους

και να γδέρνω τη φλούδα μου.

Τα ποιήματά μου χιλιάδες μάτια τα διάβασαν

άλλα τα προσπέρασαν και άλλα τα αγγίξανε σε ένα μοιραίο ατύχημα

και ηλεκτριστήκανε, νιώσανε το ουρλιαχτό μου και έτρεξαν να σωθούν.

Για δες καμιά φορά πώς λιώνουνε τα πλαστικά τους μάτια, μπροστά

στην αλήθεια μου.

Τα ποιήματά μου δεν είναι τίποτα άλλο από ένα μαχαίρι

που καθαρίζει εδώ και χρόνια την Ψυχή μου

και πού και πού ζαλίζεται, με κόβει και τρέχει αίμα τόσο ζεστό, θα είναι

που πάντα μέσα μου κόχλαζε ένας πόνος.

palmostiskalymnou

[2fA]

  

"Καφές σε αναμονή.. "

Δυο άντρες μπήκαν κάποτε στο καφενείο μιας μικρής πόλης της Ιταλίας, για να πιουν καφέ. Ο ένας ήταν κάτοικος της περιοχής και ο άλλος ήταν φίλος του από την Ρώμη, που ταξίδεψε για να τον επισκεφτεί.

Κάθισαν σε ένα τραπεζάκι, έδωσαν την παραγγελία τους και περίμεναν τους καφέδες τους, όταν πρόσεξαν κάποιον να μπαίνει στο καφενείο και να κατευθύνεται προς το ταμείο.

«Τρεις καφέδες σας παρακαλώ, έναν για εμένα και δυο σε αναμονή», είπε ο άγνωστος άντρας στον ιδιοκτήτη του καφενείου.

Πλήρωσε την παραγγελία του, πήρε τον ένα καφέ στο χέρι και βγήκε από την πόρτα.

«Τι ήταν αυτό; Τι σημαίνει καφές σε αναμονή;» γύρισε και ρώτησε με απορία ο άντρας από τη Ρώμη τον ντόπιο φίλο του.

«Περίμενε και θα δεις» του απάντησε εκείνος.

Πολύ σύντομα οι δυο άντρες είδαν και άλλους ανθρώπους να μπαίνουν στο καφενείο και να παραγγέλνουν καφέδες.

Δύο κορίτσια παρήγγειλαν τέσσερις καφέδες, δυο δικούς τους και δυο σε αναμονή. Τρεις δικηγόροι ζήτησαν επτά καφέδες, τρεις για αυτούς και τέσσερις σε αναμονή. 

Η ώρα περνούσε και οι πελάτες του μικρού καφενείου δεν σταματούσαν να πληρώνουν πάντα περισσότερους καφέδες από όσους έπαιρναν στα χέρια τους.

Ο άντρας από τη Ρώμη έδειχνε να απολαμβάνει τη θέα προς τη μικρή, αλλά πολύ όμορφη πλατεία της πόλης, αλλά μέσα του η περιέργεια για τους «καφέδες σε αναμονή» όλο και μεγάλωνε.

Ξαφνικά η πόρτα του μικρού καφενείου άνοιξε και πάλι. Αυτή τη φορά ήταν ένας άνδρας ντυμένος με φθαρμένα ρούχα που έμοιαζε με ζητιάνο. Προχώρησε προς τον ιδιοκτήτη του καφενείου και με κουρασμένη φωνή τον ρώτησε:

«Μήπως υπάρχει καφές σε αναμονή;»

Ήταν τόσο απλό! Οι πελάτες του καφενείου πλήρωναν προκαταβολικά καφέ, για αυτούς που δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να πληρώσουν τον δικό τους.

Η παράδοση με τους «καφέδες σε αναμονή» [-suspended-coffee-] ξεκίνησε στη Νάπολη, λίγο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και πολύ σύντομα εξαπλώθηκε σε πολλά μέρη, σε όλο τον κόσμο.

Σε αρκετές περιοχές σήμερα μπορεί κάποιος να πληρώσει όχι μόνο καφέ σε αναμονή, αλλά και σάντουιτς, ακόμη και ένα ολόκληρο γεύμα!

Ο Luciano de Crescenzo, συγγραφέας του βιβλίου «Καφές σε αναμονή: Καθημερινή σοφία σε μικρές γουλιές», γράφει σχετικά:

«Όταν κάποιος άνθρωπος, καλότυχος στη ζωή του, μπει σε μια καφετέρια και παραγγείλει ένα φλιτζάνι καφέ, δεν πληρώνει μόνο ένα, αλλά δύο φλιτζάνια.
Με αυτόν τον τρόπο επιτρέπει σε κάποιον λιγότερο τυχερό συνάνθρωπο του, να απολαύσει και αυτός ένα ζεστό ρόφημα, εντελώς δωρεάν».

athensmagazine.gr – newsitamea

[2fA]

"Ενδοσκαφή και ανακαίνιση"

Από "Το διατηρητέο χάος" του π. Βασιλείου Χριστοδούλου

….

Οι αλλαγές δεν έρχονται με το να νηστέψω περισσότερο, να προσευχηθώ εντονώτερα, να αυξήσω τις γονυκλισίες μου. Όλα αυτά θα μου θρέφουν τον εγωισμό μου, όπως και στον Φαρισαίο της παραβολής, αν δεν υπάρξει η πάλη με την μικρή αδηφάγα καθημερινότητα.

Αυτή η πάλη στο καθημερινό πλαίσιο των σχέσεων μας είναι που δημιουργεί τις διόδους, ώστε τα μαστόρια της πνευματικής ζωής (προσευχή, εγκράτεια, ταπείνωση κ.α.) να αναλάβουν εργασία ενδοσκαφής και ανακαίνισης.

Ακολουθώντας και πάλι την ποιήτρια (Κική Δημουλά), στην είσοδο της τώρα στο σπίτι το καλοκαιρινό, φαντάζομαι ένα καλοκαίρι τον Θεό και σπίτι την καρδιά μου, αναστενάζοντας τον τελευταίο της λυγμό:

«Για ν’ ανέβω τη σκάλα και να μπω στο σπίτι του καλοκαιριού πρέπει να παραμερίσω πυκνά εμπόδια: κισσούς, γιασεμιά, κοράλλια, μπιγόνιες, κλαδιά από την κληματαριά, κι ολόκληρες αγκαλιές βασιλικό.

Να ’ταν, Θε’ μου, όλα τα εμπόδια λουλούδια!»

ΑΡΧΑΓΓΕΛΩΝ ΤΟΠΟΣ

[2φΑ]

"Tελευταίο μάθημα ζωής"

Ιάκωβος Καμπανέλλης  ( 2 Δεκ. 1921 – 29 Μαρτίου 2011)

Μια συνέντευξή του στο ΒΗΜΑmen τον Ιούλιο του 2008

Έχουν συμβεί μερικά γεγονότα στη ζωή μου, όπου αυτό που ήταν δυστυχία έγινε τύχη χρυσή. Πιστεύω πάρα πολύ στην τύχη. Είναι φοβερό πράγμα, «διαβολεμένο». Ο καημός μου, που δεν μπόρεσα να πάω στο πανεπιστήμιο, γιατί έπρεπε να δουλεύω από πολύ μικρός και κατάφερα να τελειώσω μονάχα μια νυχτερινή τεχνική σχολή, μου έσωσε αργότερα τη ζωή.

Γιατί, όταν βρέθηκα στο στρατόπεδο συγκεντρώσεως του Μαουτχάουζεν, αντί να με στείλουν σε κάποιο εξωτερικό συνεργείο, όπου οι συνθήκες ήταν φριχτές, βλέποντας ότι ήμουν τεχνικός σχεδιαστής με έβαλαν να αντιγράφω τα στοιχεία των κρατουμένων σε καρτέλες.

Μήνες αργότερα, όταν εργαζόμουν στο τεχνικό τους γραφείο, ο επικεφαλής των SS που μας φρουρούσε, κατηγόρησε εμένα και κάποιους άλλους για συνεργασία σε κατασκοπεία.
Μας πήγαινε για εκτέλεση, αλλά, καθώς επιστρέφαμε στο στρατόπεδο από ένα εργοτάξιο, μια μοτοσικλέτα που ερχόταν από την αντίθετη κατεύθυνση τον σκότωσε και έτσι γλιτώσαμε.

Χαρακτηριστικό της γενιάς μου είναι ότι μας κυοφορούσε η εποχή. Δύσκολα χρόνια, με φόβο, αλλά και ελπίδες για να αγωνιστούμε και να νικήσουμε τις δυσκολίες με το πάθος και το μυαλό μας. Θέλαμε να μιλήσουμε, να έχουμε έναν «λόγο». Γι’ αυτό γράψαμε. Και αυτή είναι η αιτία που υπήρξαμε μια δημιουργική γενιά.

Όταν μου έρχονται η διάθεση και η ανάγκη καταπιεστικά, αφήνω τα πάντα και πηγαίνω να γράψω. Από εκείνη τη στιγμή, δύσκολα θα «εγκαταλείψω» τους χαρακτήρες μου για να κάνω κάτι άλλο. Φορές που έχει χρειαστεί να διακόψω, έχω «τσακώσει» τον εαυτό μου να τους λέει: «Περιμένετε και καθίστε φρόνιμα, δεν θ’ αργήσω».

Για να γράψεις για κάποιον χαρακτήρα πρέπει να νιώσεις όπως αυτός. Είναι μια διαδικασία «μεταμόρφωσης». Γίνεσαι κι εσύ ένα από τα πρόσωπα του έργου. Χρειάζεται να είσαι καλός παρατηρητής και να μπορείς να δεις βαθιά μέσα στην ανθρώπινη ψυχή, για να καταφέρεις να ζωντανέψεις έναν χαρακτήρα, ώστε να συμπεριφερθεί με συνέπεια και πειθώ, σαν να ήταν ένας πραγματικός άνθρωπος.

Το θέατρο μπορεί να αναπαριστά κάτι και αυτό να συγκλονίσει περισσότερο, απ’ όσο όταν το ίδιο γεγονός συμβαίνει στην πραγματική ζωή. Αυτή είναι η μαγεία του θεάτρου.
Αυτή με συνάρπασε και με πήγε στον έρωτα του θεάτρου.

Πρέπει να είμαστε πολύ απαιτητικοί με τον εαυτό μας. Υπάρχει πάντοτε η καλύτερη μορφή αυτού που γράφουμε και είναι απόλαυση να εξαντλήσεις τις ικανότητές σου, όσο είναι δυνατόν.

Ο λόγος για να γράψει κανείς δεν μπορεί να είναι απλώς επειδή του αρέσει το θέατρο. Το κίνητρο πρέπει να έχει σχέση με την ύπαρξή του. Στις μέρες μας βέβαια, αυτό είναι πιο δύσκολο από άλλοτε. Όχι γιατί δεν υπάρχει τραγωδία στην κοινωνία μας. Το δράμα όμως στα χρόνια της δεκαετίας ’50-’60 ήταν πιο διακριτό απ’ όσο τώρα. Το να γράψεις δράμα λόγω φτώχειας είναι λιγότερο δύσκολο, από το να γράψεις το δράμα ενός ανθρώπου που υποφέρει από μοναξιά.

Η τέχνη δεν διδάσκει. Διαπιστώνει και ύστερα αποκαλύπτει. Το θέατρο είναι η «διάγνωση» της περιπέτειας της ανθρώπινης συνείδησης. Φανερώνει, αλλά δεν δίνει λύσεις. Πρόκειται στην ουσία περί επιστροφής του προβλήματος. Ο θεατής δεν μπορεί να δει το πρόβλημά του και ο συγγραφέας τού το παραδίδει σε μορφή που να μπορεί να δει τι του συμβαίνει και γιατί.

Όταν βγήκα από το στρατόπεδο συγκεντρώσεως, είχα μια αίσθηση ματαιότητας και έβλεπα τη ζωή με την ωριμότητα ενός γέρου. Αυτή η εμπειρία μου αφαίρεσε στη μελλοντική μου ζωή την τάση που έχει κάθε άνθρωπος, να είναι κάποιες στιγμές κακός. Δεν παριστάνω τον άγιο, δεν λέω ότι το κατάφερα. Αλλά ο συναισθηματικός μου κόσμος, η διανόησή μου, η προσωπικότητά μου, συγκροτήθηκαν εκεί. Αν δεν είχα ζήσει αυτή την εμπειρία, δεν θα ήμουν αυτός που είμαι.

Οφείλω πολλά στη γυναίκα μου. Παρ’ ότι περάσαμε πολύ δύσκολα χρόνια, δεν την πείραζε που δεν μπορούσα να της εξασφαλίσω μια ευχάριστη ζωή. Αγάπησε όχι μόνο τον άνθρωπο, αλλά και τον συγγραφέα Καμπανέλλη και με τα χρόνια έγινε ο καλύτερος κριτής της δουλειάς μου.

Πυρήνας της ευτυχίας είναι η αγάπη στους δικούς μας. Δεν συγκρίνω καμία χαρά από τη συγγραφική μου ζωή με τη χαρά που παίρνω παίζοντας σκάκι με τη μεγάλη μου εγγονή ή ακούγοντας τα παραμύθια που μου διηγείται η μικρή.

Είναι οι πιο ουσιαστικές ώρες ευτυχίας μου.

Θεωρώ τον εαυτό μου ερασιτέχνη συγγραφέα. Δεν γράφω επειδή μπορώ, αλλά επειδή θέλω. Το «θέλω» είναι εσωτερική ανάγκη, το «μπορώ» είναι εμπορευματοποίηση.
Το γράψιμο για μένα πρέπει να είναι ανάγκη – υπαρξιακή, ψυχική και εξομολογητική.

tovima.gr – antikleidi

http://www.kambanellis.gr/?page_id=105

fb – Δ. Τζ. – [2φΑ]

"Ε΄ Κυριακή των Νηστειών"

Της Οσίας Μαρίας της Αιγυπτίας


Η Οσία Μαρία γεννήθηκε στην Αίγυπτο το 345 μ.Χ. Από νωρίς αναπτύχθηκε η ωραιότητα του σώματός της. Παρά τις συμβουλές γονέων και ιερέων, ακολούθησε το δρόμο της διαφθοράς και της ακολασίας για δεκαεπτά χρόνια.

Η θεία πρόνοια όμως, οδήγησε τα βήματά της στους Αγίους Τόπους, την ημέρα της εορτής της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού.

Φθάνοντας στην είσοδο της εκκλησίας η Μαρία, αισθάνθηκε την ανάγκη να εισέλθει στην εκκλησία και να προσκυνήσει τον Τίμιο Σταυρό. Μάταια, όμως. Μια αόρατη δύναμη την εμπόδιζε να περάσει την είσοδο του ναού.

Η αλλαγή στα βάθη της καρδιάς της ήδη είχε αρχίσει.

Παρακάλεσε τότε την Παρθένο Μαρία να εγγυηθεί για την ειλικρινή μεταμέλεια της και την ολική μεταστροφή της, ώστε να εισέλθει στον Ναό, όπως και έγινε.

Στη συνέχεια κατευθύνθηκε στην έρημο του Ιορδάνη, όπου για πενήντα ολόκληρα χρόνια ακολούθησε αυστηρή άσκηση και προσευχή.

Δεν συνάντησε ποτέ κανέναν άνθρωπο, παρά μόνο τον ιερομόναχο Ζωσιμά, ο οποίος λίγο πριν παραδώσει το πνεύμα της στον Κύριο της προσέφερε την Θεία Κοινωνία.

Η μνήμη της εορτάζεται την 1η Απριλίου (ημερομηνία της κοιμήσεως της) και την Ε΄ Κυριακή των Νηστειών της Μεγάλης Τεσσαρακοστής.

proskynitis

[2fA]